Makina Mühendisleri Odası’ndan dizel santrallerdeki motor blok patlamalarına ilişkin teknik değerlendirme

Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne (KTMMOB) bağlı Makina Mühendisleri Odası, Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu (Kıb-Tek) envanterinde bulunan “Wärtsilä Marka ICE” tipi dizel santrallerde meydana gelen motor blok patlamalarıyla ilgili teknik değerlendirmede bulundu.

Oda’dan yapılan açıklamada, hasarların gerçek nedeninin belirlenebilmesi için, bağımsız ve teknik esaslara dayalı kapsamlı bir inceleme çalışması başlatılması gerektiği belirtildi.

“Bu inceleme kapsamında, bakım sonrası devreye alma prosedürleri, rodaj sürecinde işletme koşulları, motor çalışma parametreleri (devir, yük, sıcaklık, basınç), koruma ve kontrol sistemlerinin çalışması, yağ ve yakıt evsafı (bu patlama hasarının yağ ve /veya yakıt kaynaklı olmadığı değerlendirilmektedir) detaylı olarak analiz edilmelidir.” ifadelerine yer verilen açıklamada, Odanın Kıb-Tek Yönetim Kurulu’na gerekli desteği vermeye hazır olduğu ifade edildi.

Açıklamada, yapılacak teknik incelemede, Kıb-Tek tarafından motorların üretici firma tarafından belirlenen rodaj şartlarına uygun çalıştırıldığının tespit edilmesi halinde, hasarın işletme kaynaklı olmadığı ve bakım sonrası mekanik hatalardan kaynaklandığının teknik olarak kabul edilmesi gerektiği kaydedildi.

– Rodaj şartlarının değerlendirilmesi

Rodaj ve işletme koşullarının uygunluğunun teyit edilmesi halinde ise, motor blok patlamalarının, bakımı gerçekleştiren firmanın sorumluluğunda olduğunun değerlendirilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, “Bu çerçevede; hasarın kullanım kaynaklı olmadığı teknik raporlarla ortaya konulmalı, bakımı yapan firmadan, oluşan hasarın giderilmesi için resmi talepte bulunulmalı ve oluşan tüm zararların yüklenici firma tarafından karşılanması sağlanmalıdır.” denildi.

Daha önce 8 numaralı santralde meydana gelen ana mil kırılması sürecinde yaşanan teknik ve idari hataların, bu yeni hasar sürecinde tekrar edilmemesinin önemli olduğu ifade edilen açıklamada, bu kapsamda; hasarın üzerinin örtülmesine yönelik uygulamalardan kaçınılması, teknik sorumluluğun açık ve şeffaf şekilde ortaya konulması ve sürecin mühendislik esaslarına uygun yürütülmesi gerektiğine işaret edildi.

– Teknik çözüm önerisi

Mevcut hasarın niteliği dikkate alındığında, blok patlaması meydana gelen motorların lokal onarımı ile güvenli ve sürdürülebilir şekilde çalıştırılmasının teknik açıdan “uygun olmadığı” belirtilen açıklamada, bu nedenle hasar gören motorlar için komple motor değişiminin esas alınması ve bu sürecin bakım yüklenicisi firmanın sorumluluğunda yürütülmesi gerektiği ifade edildi.

-Hasarın gerçek nedeni ivedilikle ve bağımsız şekilde tespit edilmeli 

Teknik değerlendirmeler doğrultusunda tanzim edilecek “tutanak” ile hasarın gerçek nedeninin ivedilikle ve bağımsız şekilde tespit edilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, şöyle denildi: 

“Rodaj sürecinin uygunluğu teyit edilirse, hasarın bakım kaynaklı olduğu kabul edilmelidir. Hasar bedeli ve onarım süreci bakımı yapan firmadan talep edilmelidir. 8 numaralı santralde yaşanan hataların tekrarlanmasına kesinlikle izin verilmemelidir. Hasarlı motorlar için komple değişim süreci başlatılmalıdır. Teknik olarak Kıb-Tek Yönetim Kurulunca, yapılması ve alınması gereken tedbirlerin aksatılmaması kamu yararının korunması gereğidir.”