İsrail, Gazze’de uygulanması güç seçeneklerle karşı karşıya

İsrail’de yapılan bir araştırma, Tel Aviv yönetiminin Gazze’de “uzun süreli askeri yönetim, zorla yerinden etme, ılımlı bir Filistin yönetimi kurma ya da mevcut statünün korunması gibi uygulanması güç seçeneklerle karşı karşıya” olduğunu ortaya koydu.

Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü’nde araştırmacı Ofer Guterman’ın “Gazze için stratejik seçenekler” başlığıyla hazırladığı araştırmada, İsrail’in bir yol ayrımında olduğu ve Gazze için uygun bir strateji formüle etmesi gerektiği kaydedildi.

– Tek boyutlu ve sorunlu seçenekler

Araştırmada, İsrail’in Gazze ile ilgili “etkileri ve uygulanabilirliği açısından sorunlu ve güç” 4 seçenekle karşı karşıya olduğuna dikkati çekildi.

“Gönüllü göçün teşvik edilmesi (zorla yerinden etme)” seçeneğinin, İsrail’de stratejik sonuçları yeterince incelenmemiş ve uygulanabilirliği zayıf bir opsiyon olduğu belirtildi.

“Gazze’nin işgal edilmesi ve uzun süreli askeri bir yönetim oluşturulması” seçeneğinin, Hamas’ı ciddi şekilde zayıflatabileceği ancak onu ortadan kaldırmayacağı, ayrıca İsrailli esirleri tehlikeye atma ve başka uzun vadeli maliyetlere yol açma riski taşıdığı vurgulandı.

“Gazze’de Araplar ile uluslararası dünyanın desteğiyle ılımlı bir Filistin yönetimi kurulması” seçeneğinin, İsrail’e maliyetinin düşük olacağı ancak halihazırda Gazze’nin silahsızlandırılması ve Hamas’ın askeri kapasitesinin sıfırlanması için gerekli etkin bir mekanizmadan yoksun olduğu kaydedildi.

“Mevcut statünün devam etmesi” seçeneğinin ise esasen İsrail’in, Gazze’de yeni askeri ve siyasi girişimlerde bulunmayı istememesinden kaynaklandığı ifade edildi.

– İki boyutlu strateji

Araştırmada, askeri ve siyasi fiili birleştiren iki yönlü bir stratejinin uygulanması önerisinde bulunuldu. Bu önerinin, Hamas’ı sadece zayıflatmayı değil ona alternatif olacak istikrarlı bir sistemin temellerinin atılması için yoğun bir “askeri faaliyeti” ve buna paralel olarak Gazze’de ılımlı bir yönetim inşa etmeye yönelik “siyasi” faaliyeti öngördüğü aktarıldı.

Bu stratejinin, Arap ülkeleriyle yakın işbirliğini gerektirdiği ve Suudi Arabistan ile normalleşme ve Arap-İsrail çatışmasının sona erdirilmesini içeren bölgesel bir anlaşmanın parçası olması gerektiği vurgulandı.

Bu stratejinin, Filistinliler için “sınırlı egemenlik ve istikrarı”, İsrail için ise “Hamas’ı ortadan kaldırmak ve Gazze’de ortaya çıkan tehditleri askeri, ekonomik, yasal ve siyasi yollarla engellemek için çalışmaya devam etmeyi” öngördüğü kaydedildi.

Araştırmada, önerilen bu stratejinin, söz konusu tek boyutlu seçeneklere kıyasla daha karmaşık, ancak uygulanabilirlik açısından daha gerçekçi olduğu belirtildi.

– Hamas’ın Gazze’deki kökleri derin

Araştırmada ayrıca Hamas’ın Gazze’de yeni ve geçici bir olgu olmadığına bilakis köklü ve derin bir geçmişi bulunduğuna da değinildi.

Hamas’ın Gazze’de doğduğuna, üyelerinin yerli olduğuna sadece örgütsel değil ailevi bağları da kullanarak faaliyet gösterdiklerine işaret edilen araştırmada, Hamas’ın onlarca yıldır hayatın her alanında yoğun faaliyetler yürüterek, siyasi, dini ve milliyetçi bilinci aşılamayı başardığı vurgulandı.

“Gazze’de son 20 yılda doğan nesil Hamas’tan başka alternatif tanımıyor.” ifadeleri kullanılan açıklamada, İsrail’in Hamas’ı askeri yollarla yalnızca bastırma kapasitesine sahip olduğu ancak onu ortadan kaldıramayacağı kaydedildi.

(AA/AK/FEZ)