Bugün Dünya Böbrek Günü… “Akdeniz diyeti hayatın parçası haline getirilmeli”

Beslenmenin, böbrek hastalıklarının hem önlenmesinde hem de tedavisinde çok büyük önem taşıdığını vurgulayan Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Müjgan Öztürk, “Böbrek hastalıklarından korunmada ilk adım, diyetimizde çeşitliliği sağlamak ve tüm besin gruplarından dengeli şekilde tüketmektir.” dedi.

Pek çok araştırmanın, tam tahıllardan, zeytinyağından, otlardan, sebze ve meyvelerden, balık ve kuru baklagillerden, az yağlı süt ürünlerinden zengin; kırmızı et, doymuş yağ ve şekerden fakir olan Akdeniz diyeti ile böbrek hastalıklarına karşı koruyucu olduğunu ortaya koyduğunu kaydeden Öztürk, “Bu nedenle bir Akdeniz adası olan Kıbrıs’ta Akdeniz diyeti, hayatımızın bir parçası haline getirilmelidir.” önerisinde bulundu.

Bugün Dünya Böbrek Günü… Doğu Akdeniz Üniversitesi’nden (DAÜ) yapılan açıklamaya göre, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Müjgan Öztürk, Dünya Böbrek Günü nedeniyle açıklamalarda bulundu.

-Her 10 kişiden biri böbrek hastası

Her yıl mart ayının ikinci perşembesinin Dünya Böbrek Günü olarak kutlandığını ve bugünün amacının, böbrek sağlığı ve hastalıkları konusunda farkındalığı artırmak olduğunu kaydeden Müjgan Öztürk, tüm dünyada 843,6 milyon böbrek hastası bulunmakta olup, her 10 kişiden birinin böbrek hastası olduğunu bildirdi.

KKTC’de ise, yetişkin nüfusta yapılan tarama sonrasında genel kronik böbrek hastalıkları prevalansının yüzde 14,1 olduğu, erkeklerde kadınlara göre daha fazla kronik böbrek hastalığı görüldüğü ve böbrek hastalığı saptanan bireylerin yüzde 68,3’ünün hipertansiyon, yüzde 53,5’inin ise diyabet hastası olduğunun belirtildiğini kaydeden Öztürk, şu bilgileri de paylaştı:

-Ana tema: “Böbrekleriniz sağlıklı mı? Erken tanı ile böbreklerinizi koruyun”

“Dünya Böbrek Günü’nün 2025 yılı teması, ‘Böbrekleriniz sağlıklı mı? Erken tanı ile böbreklerinizi koruyun’ olarak belirlenmiştir. Ayrıca, 2040 yılında böbrek hastalıklarının sağlıklı yaşam süresinin kısalmasına neden olan hastalıklar arasında diyabeti geçerek 5’inci sıraya yükselmesinin beklendiği ve erken tanı ile geliştirilecek politikalar sayesinde küresel olarak böbrek yetmezliğinin maddi ve manevi yüklerinin azaltılabileceği, yaşam kalitesinin artırılabileceği vurgulanmıştır.

Beslenme, böbrek hastalıklarının hem önlenmesinde hem de tedavisinde çok büyük öneme sahiptir. Böbrek hastalıklarından korunmada ilk adım, diyetimizde çeşitliliği sağlamak ve tüm besin gruplarından dengeli şekilde tüketmektir. Pek çok araştırma, tam tahıllardan, zeytinyağından, otlardan, sebze ve meyvelerden, balık ve kuru baklagillerden, az yağlı süt ürünlerinden zengin, kırmızı et, doymuş yağ ve şekerden fakir olan Akdeniz diyeti ile böbrek hastalıklarına karşı koruyucu olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle bir Akdeniz adası olan Kıbrıs’ta Akdeniz diyeti, hayatımızın bir parçası haline getirilmelidir.

-Kan şekeri ve kan basıncı

Böbrek sağlığımızı korumak için özellikle dikkat etmemiz gereken iki önemli nokta ise kan şekeri ve kan basıncının düzenlenmesidir. Öğün saatlerini düzenleyerek, posadan zengin besinleri tercih ederek, her öğünde yeterli miktarda sebze tüketerek, tam tahıllara diyetimizde yer vererek kısaca Akdeniz diyeti benimseyerek ve şekerli yiyecek ve içeceklerden uzak durarak kan şekerimizi kontrol altında tutabilir ve böbrek sağlığımızı koruyabiliriz.”

Öztürk, bir diğer önemli noktanın ise tuz tüketimi olduğunu belirterek, günlük tuz tüketiminin azaltılmasının, kan basıncının dengelenmesine yardımcı olurken, vücuttaki sodyum dengesini sağlamakla görevli böbreğin yükünü hafifletmek açısından da büyük önem taşıdığını kaydetti. Alışveriş yaparken etiket okumaya özen gösterilmesini isteyen Öztürk “Günlük tükettiğimiz tuzun büyük bir kısmı, satın aldığımız besinlerden gelmektedir. Bu nedenle alışveriş yaparken etiket okumaya özen göstermeli, peynir, hellim ve zeytin alırken az tuzlu veya tuzsuz olanları tercih etmeli, turşu ve salamura besinlerden kaçınmalıyız. Yemeklerimizi tuz yerine baharat ve limon gibi çeşni vericilerle lezzetlendirmek de günlük tükettiğimiz tuz miktarını azaltmaya yardımcı olacaktır.” dedi.

Müjgan Öztürk, düzenli bir yaşam tarzının, en az beslenme kadar böbrek sağlığını korumak için gerekli olduğunu vurgulayarak şunları ekledi:

“Bu doğrultuda sigara tüketmemek, alkol tüketme alışkanlığımız varsa bunu sınırlandırmak, her gece 7-8 saat uyumak, fazla kilolarımızı vermek ve fiziksel olarak aktif olmak, böbrek hastalıklarından korunmada izlenebilecek önemli adımlardır.”